Istotna rola przewodu pokarmowego w utrzymaniu zdrowia i produkcyjności zwierząt spowodowała wzrost zainteresowania probiotykami.  Wśród bakterii probiotycznych do najważniejszych szczepów należą: Lactobacillus (L. plantarum, L. acidophilus, L. casei, L. farciminis, L. rhamnosus), Bacillus (B. cereus, B. subtilis, B. licheniformis, B. coagulance),  Enterococcus (E. faecium), Pediococcus (P. acidilactici, P. pentosaceus), Clostridium (C. butiricum).

Badania dotyczące mechanizmu działania probiotyków zwracają uwagę na dwa mechanizmy. Pierwszy, bakteriostatyczny poprzez wytwarzanie bakteriocyn, drugi ma związek z ochroną błony śluzowej jelit . Działanie to polega na hamowaniu kolonizacji śluzówki przez patogeny oraz stymulowanie lokalnego układu immunologicznego (GALT).
Probiotyki odgrywają istotną rolę jako dodatki paszowe w żywieniu trzody chlewnej, zwłaszcza podczas odchowu prosiąt, w paszach dla loch oraz w żywieniu płynnym. Wpływają istotnie na skład mikroflory przewodu pokarmowego, zmniejszają ilość biegunek w stadzie, a w efekcie przyczyniać się mogą do poprawy efektów produkcyjnych. Spośród probiotyków duże uznanie wykazują bakterie kwasu mlekowego z rodzaju Lactobacillus. Bakterie probiotyczne wytwarzają wiele cennych dla organizmu świń substancji takich jak: kwasy organiczne, witaminy z grupy B, nadtlenek wodoru i bakteriocyny. Ich stosowanie powoduje zwiększenie średnich dobowych przyrostów masy ciała, poprzez produkcję i zwiększenie wydzielania enzymów przez organizm gospodarza.

Jedną z głównych przyczyn biegunek prosiąt są bakterie Escherichia Coli. Są to głównie dwa serotypy: enterotoksyczna E. coli (ETEC) oraz patogeniczna E. coli (EPEC). ETEC jest głównym czynnikiem etiologicznym biegunek okresu odsadzeniowego prosiąt od lochy (PWD). Ten typ E. coli swą patogenność zawdzięcza toksynom oraz fimbriom (LPS). ETEC ma zdolność adhezji do błony śluzowej jelita cienkiego oraz produkcji enterotoksyn, wynikiem tych właściwości jest zmiana przepływu wody i elektrolitów w enterocytach. Gdy nadmiar wody nie jest wchłonięty w jelicie grubym, dochodzi do wystąpienia biegunki. W krytycznych przypadkach nadmiar utraty wody i elektrolitów prowadzi do odwodnienia, kwasicy metabolicznej i śmierci. W niektórych przypadkach kolibakteriozy straty w produkcji prosiąt mogą sięgać 25 – 70%.

Jako narzędzia prewencji wymienić należy wszystkie krytyczne punkty produkcji. Jednym z nich jest pasza. W okresie odsadzenia należy zwrócić uwagę na dwa główne parametry białko i włókno, a w szczególności jego frakcję. Stosunek NDF:ADF powinien być zbliżony do 2:1. W celu uzyskania takiego wyniku niezbędne jest zastosowanie materiałów paszowych z wyższą zawartością włókna, na przykład wysłodków buraczanych, suszy owocowych. Z czterech głównych zbóż dominować powinien jęczmień, najlepiej poddany obróbce termiczno-ciśnieniowej, z dodatkiem płatków owsianych. Białko natomiast powinno kształtować się na poziomie poniżej 18% w masie świeżej. Surowce białkowe powinny być najwyższej jakości. Do głównych zaliczyć można fermentowane białko sojowe, mączkę rybną, białko ziemniaczane. Białko ogólne na poziomie 18% nie pokrywa zapotrzebowania prosiąt na aminokwasy, dlatego uzupełnienie paszy o aminokwasy syntetyczne jest konieczne.

Szczepy z rodzaju Lactobacilllus zaburzają adhezję ETEC, co wpływa korzystnie na ograniczenie występowania biegunki prosiąt. Drożdże z rodzaju Saccharomyces mają natomiast zdolność do stymulowania odporności jelit oraz inhibicji wiązania toksyn bakteryjnych do receptorów enterocytów. Prebiotykom, takim jak mannany i fruktany przypisuje się natomiast działanie stymulujące rozwój korzystnej mikroflory jelit.
Poznanie epidemiologii oraz prawidłowa diagnoza powinny być kluczem do ustalenia planu zarządzania i prewencji przeciw kolibakteriozie. Użycie antybiotyków w celach profilaktycznych i terapeutycznych jest często praktykowane. Niemniej narastające obawy związane z użyciem antybiotyków powodują szersze zastosowanie szczepionek, probiotyków, prebiotyków oraz skupiają większą uwagę na zarządzaniu na fermie. Narastająca ilość izolowanych szczepów E. coli opornych na antybiotyki wywiera wpływ na poszukiwanie alternatywy.
Podsumowanie

Powyższe przykłady zaczerpnięte z fachowej literatury i badań są dowodem na to, że probiotyki mogą być jedną z alternatyw dla antybiotyków. Szerokie spektrum działania probiotków w przewodzie pokarmowym daje możliwość zastosowania tego dodatku w paszach dla wszystkich grup technologicznych trzody chlewnej. Należy również stwierdzić, że użycie antybiotyków z produkcji zwierzęcej w wielu przypadkach jest uzasadnione. Niniejsze opracowanie kładzie nacisk na poszukiwanie alternatyw w celu ograniczenia użycia antybiotyków i ich racjonalnego użycia. Zastosowanie antybiotyków w celu stymulacji produkcyjności może być zredukowane do zera, przy czym wymaga to skupienia się na wszystkich krytycznych czynnikach produkcji zwierzęcej.